Hulp bij verwerking

Het plotseling verliezen van het gehoor is ernstige schok, zowel voor de betrokkene zelf als voor zijn of haar omgeving. Ineens is het leven niet meer zoals het was. Alles wat vroeger vanzelfsprekend was, staat ineens op losse schroeven. Dat kan veel verdriet, vragen en boosheid oproepen. Voor een laatdove geldt dat het geleidelijk verliezen van het gehoor een voortdurend proces is, dat steeds weer nieuwe aanpassing en verwerking vraagt.

Iemand die doof is geworden staat samen met zijn naasten voor de opgave om dit verlies te verwerken en om samen nieuwe wegen te zoeken met andere manieren van communiceren. Dit is een zware opgave.

Er zijn verschillende professionele instanties die hulp kunnen bieden aan plots- en laatdoven en hun omgeving. Aan de Stichting Plotsdoven zijn contactpersonen verbonden die een luisterend oor kunnen bieden en vanuit hun eigen ervaringen tips kunnen geven.

Het verwerkingsproces

Het verlies van het gehoor, brengt je hele fundament aan het wankelen. Het gehoor wordt gebruikt om je veilig te voelen en je verankerd te weten in de wereld om je heen. Zeker in het donker heb je zonder gehoor helemaal geen houvast meer. Het gehoor verliezen kan iemand heel onzeker en angstig maken. Om die angst te controleren is informatie en een juiste diagnose heel belangrijk. Het ontstane communicatieprobleem heeft echter het gevaar in zich dat de plots- of laatdove niet over zijn angst en onzekerheid kan praten, maar er des te meer over piekert. Dat leidt tot een steeds groter isolement.

Erkenning door de omgeving (partner, familieleden, vrienden, werkgever, keuringsarts, behandelende artsen) dat het gehoorverlies voor de betrokkene een traumatisch gebeuren is, bevordert het vinden van een nieuw evenwicht.

Een centraal probleem voor iemand die doof is geworden, zijn natuurlijk de zeer ernstige belemmeringen die ontstaan in het communiceren met anderen. Er zijn verschillende communicatiemogelijkheden waarvan plots- en laatdoven gebruik kunnen maken. In het begin zal de communicatie vooral via pen en papier of met ondersteuning van een computer of laptop verlopen. Andere vormen van communicatie kunnen worden aangeleerd, zoals spraakafzien en Nederlands ondersteund met Gebaren.

Wanneer men het gehoor verliest, is het naast de emotionele verwerking ook belangrijk een nieuw leven op te bouwen. Hiervoor zijn nogal wat nieuwe vaardigheden nodig, zoals hierboven genoemd op het communicatie vlak. Daarnaast is er ook een groot aantal hulpmiddelen waar mee een plots- of laatdove moet leren omgaan. Verder is het belangrijk dat men over voldoende assertiviteit leert te beschikken om zo steeds aan andere mensen duidelijk te kunnen maken wat zij moeten doen om met hem of haar te kunnen communiceren.

De ervaring leert dat de combinatie van het leren van nieuwe vaardigheden en het delen van het verdriet met anderen een heel werkzame combinatie is om de doofheid een plek in het leven te geven en verder te kunnen in het leven.